سوالات متداول آزمون انتخاب مدیران مدارس

• داشتن رابطه استخدامی رسمی، پیمانی یا قرارداد کارمعین (مشخص) به جز در مورد مدیران مدارس غیردولتی
• داشتن مدرک تحصیلی مندرج در شرایط احراز شغل قابل تخصیص در پست مورد نظر
• باقی ماندن حداقل ۴ سال تا پایان دوره خدمت
• عدم ممنوعیت انتصاب بر اساس قوانین مربوطه
• کسب میانگین حداقل امتیاز ۸۵ از کل امتیاز ارزشیابی دو سال منتهی به انتصاب
• داشتن سوابق تجربی و مدیریتی مورد نیاز.

مدارس بر اساس جمعیت دانش‌آموزی به سه سطح تقسیم می‌شوند: سطح ۱: مدارس با جمعیت دانش‌آموزی تا ۳۵۰ نفر، سطح ۲: مدارس با جمعیت ۳۵۱ تا ۶۵۰ نفر، سطح ۳: مدارس با جمعیت بیش از ۶۵۰ نفر. همچنین کلیه مدارس سمپاد در سطح ۳ قرار می‌گیرند. مدارس نمونه‌دولتی، شاهد و شبانه‌روزی با جمعیت کمتر از ۶۵۰ نفر در سطح ۲ قرار می‌گیرند.

• مدیر سطح ۱: حداقل ۲ سال سابقه خدمت در دستگاه‌های اجرایی و بدون نیاز به تجربه در سمت مدیریت یا معاونت.
• مدیر سطح ۲: حداقل ۴ سال سابقه در دستگاه‌های اجرایی و حداقل ۲ سال تجربه در سمت مدیریت یا معاونت.
• مدیر سطح ۳: حداقل ۶ سال سابقه در دستگاه‌های اجرایی و حداقل ۴ سال تجربه در سمت مدیریت یا معاونت.

• برخورداری از گواهینامه صلاحیت مدیریت عملیاتی
• دارا بودن رسته شغلی آموزشی-فرهنگی
• تطابق مقطع با دوره متقاضی با واحد آموزشی و تربیتی
• تطابق جنسیت متقاضی با جنسیت دانش‌آموز واحد آموزشی و تربیتی (به استثنای دوره ابتدایی)
• نیروی دائم منطقه آموزشی مورد نظر
• برخورداری از سلامت روان و توانایی حسن انجام وظایف
• گذراندن دوره‌های آموزشی بدو انتصاب حداکثر ظرف سه ماه (در صورت اعلام و فراخوان).

• حل مساله، تفکر تحلیلی، تفکر خلاق و انتقادی
• ارتباط موثر و قدرت مذاکره
• توانایی استفاده بهینه از منابع و جلب مشارکت عوامل موثر در تربیت
• مهارت‌های مدیریتی شامل رهبری، برنامه‌ریزی، سازماندهی، نظارت، کارگروهی و مدیریت بحران
• ویژگی‌های شخصیتی و رفتاری (تاب‌آوری، انعطاف‌پذیری، صبر، بردباری، پشتکار، نظم، وقت‌شناسی)
• صداقت، سلامت‌نفس، امانت‌داری و حسن‌شهرت
• انتقادپذیری و نوع‌جویی، مردم‌داری و حفظ کرامت انسانی
• انگیزه، مسئولیت‌پذیری و پاسخگویی
• آشنایی با دانش مدیریت و راهبری
• هوش هیجانی.

• تعهد و تعلق ملی و سازمانی
• آینده‌نگری، امیدواری و تفکر راهبردی تربیتی
• آشنایی با قوانین و مقررات آموزشی و اداری
• آشنایی با اسناد بالادستی و تحولی
• تجربه محوری و ایجاد بستر یادگیری مستمر برای خود و همکاران
• آشنایی با تعلیم و تربیت اسلامی
• تسلط بر فناوری اطلاعات و سامانه‌های مورد نیاز
• توانایی خلق فرصت‌های آموزشی-تربیتی
• قانون‌مندی و پایبندی به هنجارهای اجتماعی فرهنگی
• خداباوری، دین‌مداری، انس با قرآن و آموزه‌های دینی
• دارا بودن حسن‌پوشش و آراستگی ظاهری.

ارزیابی شایستگی‌ها از طریق کانون‌های ارزیابی انجام می‌شود. فرآیند ارزیابی مبتنی بر روش‌های استاندارد، چندمنبعی و مبتنی بر شواهد بوده و با رعایت اصول عدالت، شفافیت و قابلیت اتکا، از طریق چهار ابزار اجرا می‌گردد: ۱) آزمون چهارگزینه‌ای (با امتیاز ۴۰۰)، ۲) بررسی مدارک و مستندات (با امتیاز ۱۵۰)، ۳) مصاحبه حرفه‌ای (با امتیاز ۲۵۰)، و ۴) آزمون تمرین تحلیلی (با امتیاز ۲۰۰). جمع کل امتیازات ۱۰۰۰ است.

آزمون چهارگزینه‌ای آزمون مشترک برای متقاضیان با منابع انسانی و اموراداری مرکز برنامه‌ریزی منابع انسانی است. این آزمون توسط مرکز ارزشیابی و تضمین کیفیت نظام آموزش و پرورش طراحی می‌شود و به‌صورت حضوری برگزار می‌گردد. اجرا، حوزه‌بندی و بارگذاری تصویر پاسخنامه این آزمون توسط سامانه سنجش با همکاری واحد امور اداری مطابق شیوه‌نامه ابلاغی انجام می‌شود.

کمیته انتخاب و انتصاب مدیران در منطقه مکلف است گروه مصاحبه را از اعضایی تشکیل دهد که شامل: نماینده امور اداری منطقه (دبیر گروه مصاحبه)، معاون پرورشی و تربیتی منطقه یا نماینده وی، معاون آموزشی مرتبط یا نماینده وی، مسئول واحد ارزیابی عملکرد یا نماینده، مسئول واحد حراست یا نماینده، و یک نفر عضو حقیقی صاحب‌نظر به انتخاب رئیس منطقه می‌شود. امتیاز این بخش ۲۵۰ از ۱۰۰۰ است.

آزمون تمرین تحلیلی به‌منظور سنجش مهارت‌ها و عملکرد داوطلب معرفی‌شده در موقعیت‌های مختلف به‌صورت تشریحی برگزار می‌شود. در این آزمون شایستگی‌هایی نظیر توانمندی برنامه‌ریزی آموزشی و پرورشی، مدیریت شرایط پیچیده و بحرانی مورد ارزیابی قرار می‌گیرد. حوزه‌بندی و برگزاری توسط سنجش ادارات کل با همکاری اداره سنجش انجام می‌شود و نمره‌گذاری توسط ارزیابان اداره سنجش با نظارت واحد امور اداری صورت می‌گیرد. امتیاز این بخش ۲۰۰ از ۱۰۰۰ است.

امتیاز ابزارهای ارزیابی به شرح زیر است: آزمون کتبی چهارگزینه‌ای: ۴۰۰ امتیاز، بررسی مدارک و مستندات: ۱۵۰ امتیاز، مصاحبه حرفه‌ای: ۲۵۰ امتیاز، آزمون تمرین تحلیلی: ۲۰۰ امتیاز. جمع کل: ۱۰۰۰ امتیاز. لازم به ذکر است که مرکز برنامه‌ریزی منابع انسانی و امور اداری علاوه بر این ابزارها می‌تواند از ابزارهای فردی و گروهی دیگری نظیر کانون ارزشیابی چندوجهی سالانه مدیر نیز استفاده نماید.

شرایط قبولی برای هر سطح مدیریت متفاوت است: سطح ۳: میانگین امتیاز مکتسبه در مجموع شایستگی‌ها حداقل ۷۰ درصد باشد و در هیچ شایستگی کمتر از ۵۰ درصد نباشد. سطح ۲: میانگین امتیاز مکتسبه در مجموع شایستگی‌ها حداقل ۶۰ درصد باشد و در هیچ شایستگی کمتر از ۴۰ درصد نباشد. سطح ۱: میانگین امتیاز مکتسبه در مجموع شایستگی‌ها حداقل ۵۰ درصد باشد و در هیچ شایستگی کمتر از ۳۵ درصد نباشد. عدم احراز حداقل امتیاز مقرر موجب محرومیت داوطلب از شرکت مجدد در فرآیند ارزیابی به مدت یک سال از تاریخ اعلام نتیجه نهایی خواهد شد.

گواهی صلاحیت مدیریت توسط مرکز برنامه‌ریزی منابع انسانی و اموراداری به‌صورت الکترونیکی از یکی از سطوح سه‌گانه مدیریت عملیاتی در سامانه HRM صادر می‌شود و برای دوره زمانی ۵ ساله اعتبار دارد. همچنین فراخوان لازم برای ارزیابی شایستگی‌های مورد نیاز و اعطای گواهینامه صلاحیت مدیریت حداقل یک بار در هر سال توسط مرکز برنامه‌ریزی منابع انسانی و اموراداری انجام می‌شود.

پس از برگزاری و اعلام نتایج آزمون چهارگزینه‌ای، آن دسته از متقاضیانی که حداقل ۴۰ از نمره این آزمون را کسب کرده باشند، جهت طی مراحل بعدی ارزیابی دعوت خواهند شد. بنابراین کسب حداقل ۱۶۰ امتیاز از ۴۰۰ امتیاز آزمون کتبی شرط لازم برای ورود به مراحل مصاحبه و سایر ارزیابی‌هاست.

گواهی صلاحیت مدیریت در هر یک از موارد زیر، حسب تشخیص مرکز منابع انسانی و امور اداری، سلب و از درجه اعتبار ساقط می‌گردد: الف) صدور رای قطعی از سوی هیئت‌های رسیدگی به تخلفات اداری موثر بر صلاحیت مدیریتی، ب) اعلام نظر مکتوب واحدهای حراست مبنی بر فقدان صلاحیت‌های مدیریتی در فرد دارنده گواهینامه صلاحیت، و پ) کسب امتیاز کمتر از ۸۵ از ۱۰۰ در ارزشیابی مشارکتی (۳۶۰ درجه) در هر یک از ارزیابی‌های سالانه.

بر اساس آیین‌نامه اجرایی بند (ج) و تبصره ۲ ماده ۵۴ قانون مدیریت خدمات کشوری، تغییر سمت یا عزل مدیران منصوب‌شده دارای گواهی صلاحیت مدیریت تا پیش از انقضای مدت تصدی مدیریت، صرفا در موارد زیر مجاز خواهد بود: الف) ارتقا به پست‌های مدیریتی بالاتر (با سه شرط: سپری شدن حداقل دو سال، طی دوره‌های آموزشی مورد نیاز، و کسب حداقل ۸۵ درصد امتیاز ارزشیابی به‌طور میانگین سالانه)، ب) انتصاب به پست‌های هم‌سطح (با سه شرط: موافقت مدیر، سپری شدن حداقل یک سال، و از دست دادن یکی از شرایط انتصاب)، و پ) عزل مدیر یا تنزل پست (در صورت صدور حکم قطعی قضایی یا هیئتی، امتیاز ارزشیابی کمتر از ۷۰ درصد در دو سال متوالی، یا عدم طی دوره‌های آموزشی بدو انتصاب در چهار ماه).

بله، با عنایت به مواد ۲۱ و ۲۲ قانون تاسیس و اداره مدارس و مراکز آموزشی و پرورشی غیردولتی، ادارات مشارکت‌های مردمی مناطق/شهرستان‌ها موظفند فهرست افراد دارای گواهی صلاحیت مدیریت در منطقه را دریافت و با موسسان مدارس و مراکز غیردولتی به اشتراک بگذارند. موسسان مدارس و مراکز موظفند یک نفر از افراد واجد شرایط را برای تصدی پست مدیریت به رئیس آموزش و پرورش منطقه/شهرستان معرفی نمایند. در صورتی که مدیر پیشنهادی مستخدم رسمی وزارت آموزش و پرورش نباشد، تایید صلاحیت او توسط گزینش وزارت الزامی است.

مدیر معلم فردی است که در مدارس فاقد مدیر مستقل، عهده‌دار تحقق ماموریت‌های آموزشی و تربیتی مدرسه با بهره‌گیری از ظرفیت‌های موجود در منطقه می‌باشد و ضمن هدایت جریان رشد و تربیت در مدرسه، زمینه یادگیری در فضای کلاس را فراهم می‌کند. واحدهای آموزشی و تربیتی دارای مدیر مستقل مشمول این مصوبه می‌باشند. انتصاب مدیر (مدیرمعلم) برای واحدهای فاقد مدیر مستقل با احراز شایستگی‌های مرتبط در اختیار کمیته انتخاب و انتصاب مدیران در منطقه می‌باشد.

مدیر معلم فردی است که در مدارس فاقد مدیر مستقل، عهده‌دار تحقق ماموریت‌های آموزشی و تربیتی مدرسه با بهره‌گیری از ظرفیت‌های موجود در منطقه می‌باشد و ضمن هدایت جریان رشد و تربیت در مدرسه، زمینه یادگیری در فضای کلاس را فراهم می‌کند. واحدهای آموزشی و تربیتی دارای مدیر مستقل مشمول این مصوبه می‌باشند. انتصاب مدیر (مدیرمعلم) برای واحدهای فاقد مدیر مستقل با احراز شایستگی‌های مرتبط در اختیار کمیته انتخاب و انتصاب مدیران در منطقه می‌باشد.

کلیه مدارس سمپاد در سطح ۳ قرار می‌گیرند، صرف‌نظر از تعداد دانش‌آموزان. همچنین مدارس نمونه‌دولتی، شاهد و شبانه‌روزی با جمعیت کمتر از ۶۵۰ نفر دانش‌آموزی در سطح ۲ قرار می‌گیرند. برای صدور ابلاغ پست مدیریت مدارس سمپاد و استثنایی، متقاضیان باید علاوه بر گواهینامه صلاحیت مدیریت، شرایط اختصاصی و ضوابط معاونت مربوطه را نیز احراز نمایند.

معاونت‌ها و مراکز آموزش و پرورش موظفند حداکثر ظرف ۳ ماه از اخذ تایید از مرکز برنامه‌ریزی منابع انسانی و اموراداری، مدیران پیشنهادی خود را پس از تایید شورای راهبری تحول اداری، به معاونت مربوطه برسانند. انتصاب این دسته از مدیران باید از مدیران با اخذ گواهی صلاحیت مدیریت سطح تعیین‌شده در این ماده و همچنین احراز صلاحیت‌های اختصاصی، صورت پذیرد.

دوره تصدی مدیریت ۴ سال است. تمدید دوره مدیریت مدارس منوط به برخورداری مدیر از گواهی صلاحیت مدیریت می‌باشد. کمیته انتخاب و انتصاب مدیران موظف است عملکرد مدیران مدارس را ارزیابی کرده و برای افزایش ماندگاری مدیران توانمند با توجه به اصل ثبات مدیریت تلاش نماید. شایان ذکر است که واحدهایی که دوره مدیریت ۴ ساله آنها به اتمام رسیده و تمدید آن مورد تایید کمیته انتخاب و انتصاب مدیران در منطقه قرار نگرفته، نیازمند تغییر مدیر محسوب می‌شوند.

کلیه افرادی که پیش از صدور این مصوبه در هر یک از سطوح پست‌های مدیریتی اشتغال داشته‌اند، موظفند حداکثر ظرف مدت ۴ سال نسبت به اخذ گواهی صلاحیت مدیران اقدام نمایند. در غیر این صورت، پس از پایان مهلت ۴ ساله، مجوز تصدی پست مدیریت را نخواهند داشت. همچنین مناطق و نواحی آموزش و پرورش مجازند تا ۲ سال از تاریخ ابلاغ این مصوبه، در موارد خاص، صرفا با مجوز مرکز برنامه‌ریزی منابع انسانی و اموراداری، فردی را حداکثر به مدت ۱ سال بدون گواهی صلاحیت مدیریت به‌صورت موقت در سمت مدیریت منصوب نمایند.

شناسایی، انتخاب و انتصاب افراد واجد شرایط و توانمند برای مدیریت مدارس و مراکز آموزشی تربیتی در سطح منطقه مطابق این دستورالعمل بر عهده روسای مناطق می‌باشد. عملکرد روسای مناطق، شهرستان و استان در چارچوب سیاست‌ها و رویکردهای این مصوبه، از طریق ارزیابی عملکرد مدیران منصوب شده، تحلیل اطلاعات مندرج در سامانه انتخاب و انتصاب مدیران و سایر سامانه‌های مرتبط، مورد سنجش قرار خواهد گرفت. همچنین راهبری و نظارت بر حسن انجام فرآیند در سطح استان بر عهده مدیرکل آموزش و پرورش استان خواهد بود.

با عنایت به ماده ۱۷ قانون حمایت از خانواده و جوانی جمعیت، در صورت اخذ مرخصی زایمان توسط مدیر مدرسه، تا پایان دوره مرخصی، ابلاغ سرپرستی برای معاون وی یا فرد واجد صلاحیت اداره آموزش و پرورش منطقه صادر خواهد شد.

مرکز برنامه‌ریزی منابع انسانی و اموراداری موظف است فراخوان لازم برای ارزیابی شایستگی‌های مورد نیاز و اعطای گواهینامه صلاحیت مدیریت حداقل یک بار در هر سال انجام دهد. داوطلبان باید نسبت به ثبت‌نام در آزمون و شرکت در آن مطابق فراخوان اعلامی اقدام کنند. ارزیابی شایستگی‌های عمومی و اختصاصی داوطلبان با ابزارهای مندرج در ماده ۸ این مصوبه انجام می‌شود.

عدم احراز حداقل امتیاز مقرر (۴۰ از آزمون چهارگزینه‌ای) در فرآیند ارزیابی گواهی‌صلاحیت مدیریت، موجب محرومیت داوطلب از شرکت مجدد در فرآیند ارزیابی به مدت یک سال از تاریخ اعلام نتیجه نهایی خواهد شد. پس از گذشت این یک سال، داوطلب می‌تواند مجددا در فراخوان بعدی ثبت‌نام و شرکت کند.

بله. برای صدور ابلاغ پست مدیریت مدارس سمپاد، استثنایی و مدارس شبانه‌روزی، متقاضیان باید علاوه بر داشتن گواهینامه صلاحیت مدیریت، شرایط اختصاصی و ضوابط معاونت مربوطه را نیز احراز نمایند. همچنین برای صدور ابلاغ پست مدیریت مدارس سمپاد و استثنایی، تایید رئیس اداره مرتبط استان الزامی است.

یکی از شرایط اختصاصی احراز سمت مدیریت، «نیروی دائم منطقه آموزشی مورد نظر» بودن است. این شرط به این معناست که متقاضی باید به‌صورت دائمی و ثابت در همان منطقه آموزشی خدمت کند که قصد مدیریت در آن را دارد. این شرط برای اطمینان از آشنایی کافی مدیر با منطقه، مدرسه، خانواده‌ها و جامعه محلی و همچنین تضمین حضور پایدار وی در منطقه طراحی شده است.